MADE IN CHINA
Wist je
dat een kind in Europa elk jaar voor vierhonderd gulden aan speelgoed cadeau krijgt? En
dan is een nieuwe fiets of een computer niet eens meegerekend. Waar wordt dat speelgoed
eigenlijk gemaakt? Heb je daar wel eens op gelet? Is het 'Made in Taiwan of made in
China?'
Vijfduizend
Teletubbies, Barbies, knuffels, Disneyfiguren, Turtles, Batman, Thunderbirds, Power
Rangers, Action man, flippo's, dinosaurussen, Baby Born en serviesjes. Jaarlijks geven we
vele miljarden guldens uit aan plastic speelgoed. Het meeste wordt in China gemaakt. In
ongeveer vijfduizend speelgoedfabrieken.
Teletubbies
In een speelgoedfabriek in Zuid-China worden Teletubbies gemaakt. De jonge vrouwen daar
werken twaalf uur per dag. Zevenhonderd vrouwen zitten in groepjes van vier achter de
naaimachines. De eerste knipt de lapjes, de tweede naait de lapjes aan elkaar. De derde
vult de poppetjes en nummer vier naait ze met de hand dicht. Ze verdienen honderd gulden
per maand.
Tralies
Liu durft bijna niet op te kijken. Ze is bang dat ze dan op haar kop krijgt. Liu is
zeventien. Ze kan nooit naar huis, want ze slaapt in de fabriek. Ze mag daar niet uit. De
ramen in de muffe slaapzaal hebben tralies. Stel je voor dat Liu weg zou lopen. Daarom
bewaren ze haar persoonsbewijs en haar eerste salaris. Als ze wegloopt, is ze alles kwijt.
De slaapzaal van Liu ligt boven het magazijn waar de stoffen in opgeslagen liggen. Liu
moet er niet aan denken dat er brand uitbreekt.
Moe
Eigenlijk mag Liu maar acht uur per dag werken en moet ze één dag vrij zijn. Maar Liu
moet zeven dagen in de week werken, twaalf uur per dag. Liu is altijd verschrikkelijk moe.
Aan weglopen kan ze niet eens meer denken. Laatst kreeg het meisje waar ze mee samenwerkte
griep. Ze mocht niet ziek zijn en moest doorwerken. Nu is ze dood.
Barbie
Eenwei maakt Barbies. Per dag worden er in de fabriek van Eenwei 250 duizend barbies
gemaakt. In Nederland wordt Barbie voor dertig gulden verkocht. Eenwei verdient zes gulden
per dag. Eenwei heeft geluk. De fabriek van Eenwei betaalt goed. Er worden regelmatig
brandoefeningen gehouden. Eenwei hoeft maar acht tot tien uur te werken. Ze mag stoppen
met werken als ze haar dagelijkse aantal af heeft. Maar Eenwei heeft veel te weinig vrije
dagen.
Tweeduizend paar ogen
Shan Wan is achttien. Ze naait per dag tweeduizend ogen in pluche honden. Ze woont met nog
vier anderen op een kamer. De muren zijn bedekt met foto's van thuis en posters van
filmsterren. In de kamer is een toilet, een kraan en een fornuis. Ze slapen op de grond.
De fabriek is heet en stoffig. Shan Wan vertelt dat ze toestemming moet vragen als ze naar
de w.c. wil. Tijdens de lunch wordt het water en de elektriciteit uitgezet. Ook de
ventilatie is dan uit. Het is er om te stikken, maar ze mogen de fabriek niet uit.
Oplossing
Wat kunnen wij doen om te helpen? Niet veel helaas. Alleen lego en Playmobil kopen, dat
wel goed voor de arbeiders zorgt, is geen oplossing. Want dan hebben de vrouwen in de
Chinese fabrieken helemaal niets meer om van te leven. De grote speelgoedwinkels prosteren
gelukkig steeds meer bij de fabrikanten in China. Dat de werkomstandigheden beter moeten
worden. Maar dat kan alleen als wij wat meer willen betalen voor dat speelgoed.